بیرگؤزل مستزاد - ابوالقاسم نباتی

ائتدی منی غم تاپداغی بیر گؤزلری خومّار
بیر دلبر عیِّار
ساقی منه وئر لوطفیله بیر ساغر سرشار
غمدن منی قورتار
یوخ غایتی تقریر ائله سم مین گئجه - گوندوز
شرح غم عشقی
پایانه یئتیشمز ، نه قیلیم درد دل اظهار
مین گیزلی سؤزوم وار
ائتمین منی مجنونا برابر سیزی تانری
ای اهل خرابات
گؤردو نئچه ویل یارینی اول عاشق حرّار
اول ساکین کوهسار
آللاه بیلیر من کیمی بیر عاشق محروم
دونیادا تاپیلماز
شاهیددی بو احوالا ایکی دیده خونبار
هم آه شرربار
هردم دیله رم چاره اجلدن غم هیجره
گلمزکی نه حاصیل
قالدیم بئله بو درددیله بی مونس و غمخوار
بی یار و مددکار
ای عشقه دوشن عاشق بیچاره یقین بیل
کیم دادا یئتن یوخ
من ائیله مدیم دوغروسو آللاهیما اقرار
خوشدور مه زونّار
مسدود اولوب چارطرفدن منه یاران
ابواب فتوحات
گویا کسیلیبدیر منه بیر محرم اسرار
بیر یار وفادا
افسون و فسونون اثری اولمادی هرگیز
اول طورفه نیگارا
آسان ایشیمی ووردو دوعا ائیله دی دوشوار
قالدیم بئله ناچار
نه عقلده کام اولدو میسّر، نه جنوندا
ای عارف سالیک
سن مندن ائشیت ، بیر گوله اول طالیب دیدار
اگلش بئله بی کار
فاش ائتمه گیلن سرّینی هر جاهیل و خامه
اول عاشیق کامیل
سن اولماگیلان من کیمی هیجرانا گرفتار
مهجور و دل افکار
هیجران دئمیش اولدوم قلم اود دوتدو آلیشدی
آهیم شرریندن
بیر خنجر خونریز گتیر ، باغریمی بیر یار
بیر گؤرکی نه لر وار
زهر ائیله دیلر بو ایکی گون دیرلیگی بالله
من عاجز زاره
کور ائتدی منی جؤوریله بو چرخ ستمکار
جاندان نئجه بیزار
چوخ ائتمه شیکایت ستم چرخدن ای دل
خوش شیوه دگیل بو
ایسترسن اگر گؤرمیه سن طعنه اغیار
آه ائیله مه زینهار
اول سنگدیلین باشینا چوخ دؤیمه نباتی
واللاه کی یانارسان
تؤک قانلی سیریشکین ، دئی گیلن صیدقیله تکرار
یا حیدر کرّار

گئده نده - هوشنگ جعفری زنگانلی

باخدیم دالیسیجا یار گئدنده
بیر یولدا دئدیم باخار گئدنده
باخدی قاپیدان کئچنده گولدو
بیلمیردی اوره ک اومار گئدنده
باغلاندی دیلیم اوره کده ن آمما
آز قالدی چئکم هاوار گئدنده
گئتمه گئدیسن ؟ یاواش – یاواش گئت
جانیم بیلی سن چیخار گئدنده
دؤندر گؤزونو خومار – خومار باخ
قویما منی ده ، خومار گئدنده
سن سیزلیگه دوزمه گیم چتیندی
گل جانیمی آل قوتار گئدنده
سندن سورا عشقی نئیلیرم من
آل عشقینی ده آپار گئدنده
مئهر ائیله نوازش ائیله بلکه
گول بیتسین اورک ده قان گئدنده
من گؤر نه دئییردیم اؤز اؤزومنه ن
قول بوینوما بیر سالار گئدنده
بیچاره اوره ک بولود کیمین دیر
گؤردوکجه سنی دولار گئدنده
دای « جعفری » بسدی سیزلاما چوخ
سؤز اوستادی شهریار گئدنده
ایراندا هونر دیلنچی لیک دیر
باخما کی تاپار ویقار گئدنده

دوبیتی لر - ابوالقاسم نباتی

دور گل ای عشق! کؤنول ملکونو بر باد قیلاق
عقلی یغمایا وئرک ، شهر نو آباد قیلاق
گلگیلن سؤزبیر ائدک ، غئیری آرادان گؤتورک
جانی جانانه وئرک ، دهرده بیر آد قیلاق
*

ساقیا ! گردشه سال باده حمرانی گؤرک
دردمندیک بیزه وئر بیر تیکه درمانی گؤرک
ایستیرم منده هوا اوزره گزم دونیانی
دور گتیر خاتم یاقوت سلیمانی گؤرک
*

یاخشی سالدین بو نباتینی نظردن یا علی
اینجیدین ، بیلدیم یقین بو چشم تردن یا علی
عهد و پیمان ائیله دیم گؤرجک سنی خندان اولام
گل دولانیم باشینا بیر یول بو وردن یا علی
*

سالمیسان سن بو نباتینی نظردن یا علی
کیم یئتیر دائیم غذا خون جگردن یا علی
فیکر و ذیکریم یوخ سنین اسم اعظمیندن سووای
دوشسه بیر یول گر خبر باد صبادان یا علی
*

بایاتیلار

عزیزیم دریادا
گه میم قالدی دریادا
آغلادیم گؤز یاشیمدان
دولدو داشدی دریادا
*

دوشوبدو قان آرادا
خسته یوخ ، قان آرادا
اولدوم قفس بلبلو
قالدیم من قنارادا
*

عاشقم سلماسادا
یول گئده ر سلماسادا
پنهان آغلا گؤزلریم
عالمه سالما صدا
*

عزیزیه م قولومدا
قووتیم یوخ قولومدا
گؤر نئجه قارا باختام
بو دا وارمیش یولومدا
*

عزیزیه م بو داغدا
بولبول اوخور بو داغدا
سار گلدی داغا قوندو
هارای چکیر بو داغدا
*

ائل کؤچ ائیلر بو داغا
قوشلار قونماز بوداغا
ائله کی من دؤزورم
هیچ کیم دؤزمه ز بو داغا

*

چوخ شوکور - میرزا علی معجز شبستری

دویموری چرخ فلک جور و جفادان چوخ شوکور
چکمیر ال مدتدی بیز بختی قارادن چوخ شوکور
الده توتموش بیر تیکه شور زیغ چؤره ک ظالیم فلک
قارشیلیق بیر یکه جان ایستیر گدادان چوخ شوکور
گون به گون آرتیر دیله نچی کوچه و بازارده
فوت اولور هر گون بیری قحط و غلادن چوخ شوکور
قئیقاناغی ، آشی ، سوتداشی ، لاواش ، کوفته نی
میل ائدیر دولتلیلر ، قورخور خدادن چوخ شوکور
هر مصیبت گلدی چکدیم جانیما .. کیمی
چیوریدیم غم غصه دندویدوم بلادن چوخ شوکور
قندیله چای ماتمینده آغلادوم دورت ایل تمام
گؤزلریم بی نور اولوب دوشدی ضیادن چوخ شوکور
ایندی ده نفتین عزاسین ساخلاماق لازیم گلیر
فارغ اولمور باشیمیز یبر گون عزادان چوخ شوکور
گاز ترقی ائتدی بوش قالدی فقیرین لامپاسی
بیر بو قالمیشدی اودا گئشدی قضادان چوخ شوکور
بو گئجه رویادا گؤردوم گون چیخیب بایرام اولوب
لوتلره پالتار یاغیر عرش علادن چوخ شوکور
ایلده بیر لو او یئییردی بینوا یوخسول پیلوو
اودا کوچ ائتدی بو ایل دار فنادن چوخ شوکور
قاضی الحاجاته یالوارسین گرک محتاج اولان
آز دگیل رحمی خدانون اغنیادن چوخ شوکور
چوخ دعالار ائیله دوخ او خالقین درگاهینه
اولمادی بیر منفعت حاصل دعادان چوخ شوکور
یولیله تعظیم ائدیب عرض ائیله دیم احوالیمی
سخت گؤردوم قلبینی شمر دغادن چوخ شوکور
آز قالیر دعوا بوگون دؤرد یاشینا قویسون قدم
بیر خبر یوخدور هله صلح و صفادن چوخ شوکور
معجزون احوالی چوخ سازدیر دئییرلر ، اصلی وار
جیبلری مملوو دور سیم و طلادن چوخ شوکور

*

بیر دؤرت پارا عمادالدین نسیمی دن

ای خطین خضر و لبین آب حیات
عنبرین زولفون شب قدر و برات
مهر و شاه ایسته ر جمالیندن زکات
فاعلاتن ، فاعلاتن ، فاعلات

*

عقلی بیز دیوانه لیکده بیلمیشیک- صائب تبریزی

عقلی بیز دیوانه لیکده بیلمیشیک
سئوگینی فرزانه لیکده بیلمیشیک
عاشیقین قانین تؤکوب ظلم ائتمه یی
عشق ده ، جانانه لیکده بیلمیشیک
دوز یولو لنگر ووروب قطع ائتمه یی
دوغروسو مستانه لیکده بیلمیشیک
عشق باغیندا سولوب بختین گولو
بیز بونو بیگانه لیکده بیلمیشیک
اختیلاتین ان گؤزل نعمت لرین
سر به سر افسانه لیکده بیلمیشیک
گر دویونله نسه بوغازدا گؤز یاشی
بیز بونو مردانه لیکده بیلمیشیک
عشقده جانی اودوزماق رسمینی
هر زامان تیفلانه لیکده بیلمیشیک
دالغالار دولموش حبابلا دریادا
بیز اونو دردانه لیکده بیلمیشیک
عاشیقین جان قئیدینه قالماق حالین
قلب ده کی ویرانه لیکده بیلمیشیک
شمع باشیندا آتشه اوتلانماغی
عشق ده پروانه لیکده بیلمیشیک
کیم بیزیله ائیله سه بیگانه لیک
معنا سین صد دانه لیکده بیلمیشیک
هر کسی بیر کنج ائدیر غم دن خلاص
بیز اونو میخانه لیکده بیلمیشیک
دونیانین هر نعمتیندن کئچمه یین
همتین مردانه لیکده بیلمیشیک
او فداکارلار گؤزونده حئیرتیک
رویانی افسانه لیکده بیلمیشیک
صائب الده هر نه ائتمیشدیر اونو
دوسلارا همخانه لیکده بیلمیشیک

سنه - واقف

دولدو داماغیما زولفون عنبری
واله اولدو کؤنول هاوادان سنه
الیم یئتمز نامه یازیب ، دردیمی
گؤنده ریرم باد صبادان سنه

*
اوتوروشون گؤزل گولوشون گؤزل
ساللانیشین گؤزل ، یئریشین گؤزل
خویون خلقون گؤزل ، هر ایشین گؤزل
بخش اولوب بو خوبلوق خدادان سنه

*
دوداقلارین اوخشار لعل یمنه
یادا دوشدو باغریم اولدو قان گئنه
سیاه تئل دوزورسنبیاض گرده
دوشوبدور بو قایدا سونادان سنه

*
فکر و خیالیندیر کرنلوم زینتی
شیرین سؤزلریندیر آغزیم لذتی
سن سن منیم عمروم گونوم وحدتی
یئتیشمه سین یارب ، بلادان سنه

*
غم ائوینده سالدین کنجه واقفی
ائیله دین مویندن اینجه واقفی
نئیچون اینجیدیرسن بونجا واقفی
نه حاصل بو جور و جفادان سنه

*

تپیک ووران قار قولچاغی

قیشیدی ، بیر آغیر قار یاغمیشدی. بابامنان من قاپیمیزین قاباغیندا بیردنه یئکه و گؤزل قار قولچاغی قاییردیق. بیردنه سوپورگه الینه وئردیک بیر قابی دا بؤرک یئرینه باشینا قویدوخ.
سحر تئزدن یوخودان دوروب قار قولچاغینی گؤرمه یه گئتدیم. وای ! قار قولچاغی خاراب اولوب یئره دوشموشدو. چوخ خینوو ائلدیم. آغلاماغیم گلدی.
بابام گؤرموشدو کی بیر کیشی گلیب کئچه نده اونو خارابلییب کئچیب . اونا گؤره ده ایسته دی او کیشینی بیر ایپ اوسته قویا.بیر دنه آق اوزون پالتار اینینه گئیدی . بیر پارچانین دا اوستونه آغیز بورون قاش گؤز چکیب ، اوزونه چکدی. بیردنه ده سوپورگه الینه آلدی قار قولچاغی کیمی اللرینی آچیب قاپیمیزین قاباغیندا دوردو.
من پئنجره دن ائشییه باخیردیم. گؤردوم بیر کیشی گلیب ایسته دی قار قولچاغین خارابلییا ، تا الینی قار قولچاغینا ساری اوزالتدی ، بابام بیر گؤزل تپیک اونون دالیسینا ووردو. سورادا چوخ یاواش قارقولچاغی کیمی دوز دوردو. اما یادیندان چیخمیشدی کی قار قولچاغی کیمی اللرینی آچا.کیشی حیرت ده قالمیشدی « بو نه قار قولچاغیدی کی تپیک وورا بیلیر !!!!»

قصه های من و بابام : اریش اوزر

بازپرداخت و نوشته ایرج جهانشاهی دن اوخویوب و ترکی جه سینی یازدیم

یا حسین - غفاری اردبیلی

یا حسین دردیمیزین سنده دی درمانی اقا
نا امید ائیله مه سن بیل ننه وین جانی آقا
آند وئرریک سنی گؤزلردن آخان اشک لره
اصغرین لب لری مثلی قورویان مشک لره
نیزه اوسته شهدانین یارالی باشلارینا
محمل اوسته باجیوین قانه باتان ساچلارینا
آند وئرریک سنی اللرده اؤله ن زهرایه
محرمی گؤز قاباغیندا دؤیولن مولایه
ای کرم صاحبی سائل لره احسان ائیله
قره کؤینک لریوین دردینه درمان ائیله
*
اگر اینسان حکیم اولسا ، اسیر روزگار اولماز
بو بئش گون عمره خاطیر ، نفس شومه دستیار اولماز
سلیمانلار گئدیبلر دست خالی قبره دونیادان
نقدیر اولسا اینسانین جلالی ، پایدار اولماز
شکوه و فر جاویدان ، فقط مخصوص سبحان دیر
اجل حکمی گلنده ، هئچ کسه راه فرار اولماز
بو سؤزلر منتسب دیر مکتب شاه ولایتدن
بویوردو ثروت و مکنت دلیل افتخار اولماز
بشرده اولسا حریت ، اؤزون دونیایه سیندیرماز
شرافتمند اولان اینسان ، قالار آج روشوه خوار اولماز
اگر اینسان بیر آز فیکر ائیله سئیدی متن قرآنه
بیلردی هئچ حقیقت پیشه اینسان ظلم کار اولماز
بلای فقر و نکبت دن قاچیرلار قیزلار ائولردن
مساوات اولسا، عدل اولسا ، بو قدری انتحار اولماز
بو بیر امر مسلم دیر ، درآمدلر حلال اولسا
بو قدری کوچه و بازارده بی بند و بار اولماز
گلین آی باشرافتلر ، چکیب تخت دن سالاخ فقری
برابر اولسا اینسانلار ، شرافت داغدار اولماز
گئدیرسن مکه یه هر ایل ، دئییرسن عاشقم حجه ؟
ولی مین حجه گئتسن ، هئچ بیرینده اعتبار اولماز
تبرا ائیله شیطاندان ، سورا گئت حجه ای حاجی
وگرنه مکه ده شیطانه ، شیطان سنگسار اولماز
اگر مین ایل اوروج توتسان ، همان قرآنه آند اولسون

اگر آج یاتسا بیر اینسان ، رضا پروردگار اولماز

*